Jeuk op de rug, plekjes onder de borsten en een trekkerige huid in het gelaat. Het zijn typische verschijnselen die huidtherapeut Lauri Kuhlmann veel ziet. “Het kan overal zitten”, vertelt ze. “Naar mate de huid ouder wordt, neemt de talgproductie af. Daardoor krijg je een drogere huid, en dat zorgt voor irritaties. Vaak gaan ze gepaard met jeuk.”

Huidtherapie in het Rijnstate

Drie jaar geleden maakte Kuhlmann de overstap van een cosmetische kliniek naar het ziekenhuis. In het Rijnstate in Arnhem zette ze eigenhandig de huidtherapie op binnen de afdeling dermatologie. Inmiddels staat daar een volwaardige kliniek met twee fulltime werkende huidtherapeuten. “De samenwerking met de dermatologen is perfect, we vullen elkaar aan.”

Kuhlmann behandelt veel ouderen op de polikliniek dermatologie. “Ongeveer 40% van mijn patiënten is boven de 65”, vertelt ze. Ze weet dus waar ze het over heeft als het gaat om huidproblemen bij ouderen. Als huidtherapeut behandelt ze ook veel huidproblemen en -aandoeningen die geen ernstige invloed hebben op de (fysieke) gezondheid. “Maar toch is het heel belangrijk om daar iets aan te doen. Jeuk kan vervelender zijn dan pijn.”

‘Smeren, smeren, smeren’

Verpleegkundigen en verzorgenden in de ouderenzorg krijgen er dagelijks mee te maken: ‘Kan je me even op de rug krabben zuster? Ik heb zo’n jeuk’. Soms heeft iemand er zo veel last van, dat je er moedeloos van wordt. “Maar als je deze klachten op de juiste manier behandelt, kan je iemands leven echt een stuk fijner maken. Dat maakt mijn werk ook zo mooi.”

Wat kan je als zorgverlener doen wanneer iemand last heeft van een droge, jeukende huid? “Allereerst, heel simpel: smeren, smeren, smeren. Met vette crèmes en zalven die gewoon te koop zijn in de apotheek. Daarmee vertel ik waarschijnlijk niets nieuws, maar het is ook heel belangrijk dat je de juiste hoeveelheid gebruikt. Vaak wordt er te weinig gesmeerd. Gebruik de vingertop-eenheid en volg het schema voor verschillende lichaamsdelen. Én: liever wat te veel, dan te weinig.”

Luisteren en kijken

Naast regelmatig smeren is het belangrijk om goed te luisteren naar de patiënt. “In die basiszalven en crèmes zit met name vet, maar wel verschillende vormen van vet. Het ene middel kan daardoor fijner aanvoelen dan het ander. Ga met de mensen zelf zoeken naar wat prettig werkt. Want als iets niet fijn voelt, gaan mensen niet smeren.”

“Andere dingen waar je op kunt letten zijn: de luchtvochtigheid in de binnenruimte. In verpleeghuizen ligt die vaak laag, doordat de verwarming wat hoger staat. Zorg dat mensen niet te vaak en niet te heet douchen, en dat je geen agressieve wasproducten gebruikt. Let daar ook op bij het wassen van de kleding.”

Er kan natuurlijk ook meer aan de hand zijn. “Het is daarom belangrijk dat je het verschil herkent tussen ‘gewoon’ een droge huid en aandoeningen als eczeem of psoriasis. Want dan moet je er een huisarts of dermatoloog bijhalen.”

Lauri Kuhlmann geeft een workshop op het congres ‘Masterclass ouderenzorg’, waarvoor je hier een kaartje kunt kopen. Tijdens haar workshop gaat ze verder in op veelvoorkomende huidaandoeningen bij ouderen, en wat je daar als zorgprofessional aan kunt doen.